De canon van Groningen

1914-1945

Groninger IJkpunt 33: Rode banieren in het graan

De rijkdom van de ‘dikke’ Groninger boeren heeft een schaduwzijde in de vorm van toenemende ontevredenheid onder landarbeiders.

Groninger IJkpunt 33: Rode banieren in het graan
Werkwillige landarbeiders onder bescherming van de marechaussee tijdens de staking, Nieuw Scheemda 1929, RHC Groninger Archieven (818-10700)

In 1929 kent het Oldambt een langdurige landarbeidersstaking. De tegenstellingen tussen boeren en arbeiders zijn groot en bijna onoverkoombaar.

De sympathie onder de arbeiders voor het communisme wordt in de crisisjaren erna alleen maar groter. Is landelijk de communistische partij een politiek randverschijnsel, in de gemeenten Beerta en Finsterwolde bezit de partij in de periode 1936-1986 een absolute meerderheid. In de persoon van Hanneke Jagersma heeft Beerta in 1982 als eerste Nederlandse gemeente de primeur van een communistische burgemeester. 

De Communistische Partij Nederland speelt in Oost-Groningen - waaraan het door de massale aanhang een rode kleur geeft - ook indirect een rol van betekenis. De vele voorzieningen die de overheid de dorpen in dit gebied gunt, zijn niet alleen een gevolg van sociale overwegingen, maar ook een middel om de ontevredenheid en de vergroting van de CPN-aanhang te beperken.