Mobiele erfgoedtour: brandweermannetje spelen

De herfstzon doet de rode lak van de DAM 154 oplichten wanneer de bus op zaterdag 10 oktober 2015 richting Stadkanaal vertrekt. Af en toe dwarrelen er wat blaadjes over de weg. Het is een mooie dag en de bus zit flink vol. Wanneer de bus de snelweg nadert, vraagt een aantal kinderen aan boord zich af of zo’n oude bus eigenlijk wel snel genoeg is. Dat deze vraag niet geheel onterecht is, blijkt wanneer we worden ingehaald door twee vrachtwagens.

Mobiele erfgoedtour: brandweermannetje spelen
Een van de ladderwagens van het Brandweermuseum te Sappemeer. - Foto: Brandweermuseum Sappemeer

Vandaag staan een bezoek aan de museumspoorlijn STAR en het Brandweermuseum op het programma. Voor iedereen die er ooit van droomde brandweerman of machinist te worden, of gewoon eens wil zien hoe dit mobiele erfgoed tegenwoordig in ere wordt gehouden door daadkrachtige vrijwilligers.

Stoomlocomotieven en dieseltreinen

In Stadskanaal wordt de groep opgewacht door de vrijwilligers van de museumspoorlijn STAR. Zij verzorgen een rondleiding langs het materieel dat hier te zien is. In de grote loods ruikt het naar staal en smeerolie en overal ligt oud materiaal dat met liefde wordt opgeknapt.

Maar waar het om gaat dat zijn de imposante stoomlocomotieven die hier staan opgesteld, waaronder de 52-8060-7. Deze kolos werd gebouwd in 1943 in Duitsland en weegt maar liefst 148 ton. De zware locomotieven zijn tot het einde van de DDR in gebruik geweest. ‘Ja, ik heb ze nog wel zien rijden’ zegt Johan Zwols (65). ‘Ik was in 1968 met een vriend op vakantie in Duitsland, en toen kwam er zo’n locomotief voorbij. Dat was wel indrukwekkend. En ik dacht: Goh, rijdt dat spul hier nog.’

De goederenwagons die pakketjes vervoerden - voor bijvoorbeeld van Gend & Loos - roepen herinneringen op bij Paul Biester (48). ‘Mijn grootvader werkte voor Van Gend & Loos, hij reed in zo’n busje, een commer heet dat, om pakketjes te bezorgen. Wij woonden toen aan de Hortensialaan in Groningen. Als kind mocht ik dan wel eens een stukje met hem mee rijden door de stad wanneer hij tussen de middag thuis kwam om te eten.’

Bij de brandweer

Met een dieseltrein van de STAR tuffen we richting Musselkanaal en vanuit de oude wagons hebben we een mooi uitzicht op het weidse Groninger landschap. Bij aankomst staat de DAM-bus al weer klaar om ons naar het Brandweermuseum in Sappemeer te brengen.

Dit museum is opgericht door oud-leden van de brandweer Hoogezand-Sappemeer. De collectie – die ooit begon met een oude Ford F-350 uit de jaren ’50 – bestaat tegenwoordig onder andere uit negentiende-eeuwse brandspuiten, een brandweerkoets uit 1921, verschillende auto’s, ladderwagens en beschermende kleding.

Maarten Keijzer (71) vindt het bijzonder om te zien dat al dit oude materiaal bewaard wordt en dat de vrijwilligers zich met zoveel hartstocht daarvoor inzetten. Zelf houdt hij vooral van architectuur en ook nieuwe bussen hebben zijn belangstelling. ‘Maar nu ik dit alles heb gezien ga ik toch ook eens bij het Busmuseum in Hoogezand kijken.’ Want al dat oude materiaal, dat zo mooi opgeknapt is, dat is toch ook wel bijzonder om te zien.'

Dromen

Terug in de bus hangt Brian van vijf lekker tegen zijn moeder aan. Hij hoeft niet lang na te denken over wat hij het leukste vond vandaag. ‘De brandweer! Want daar mocht ik zelf met een brandweerslang spuiten.’ Zijn kleren zijn wel een beetje nat geworden, maar dat geeft niet. ‘Thuis ga ik lekker douchen en dan slapen.’ Ongetwijfeld droomt hij dan van rood glimmende brandweerwagens en brandweermannen in stoere pakken.