De canon van Groningen

1945-1989

Groninger IJkpunt 35: Beschadiging bij de Bevrijding

De Bevrijding laat zware littekens achter in het hart van de Stad en daarbuiten.

Groninger IJkpunt 35: Beschadiging bij de Bevrijding
Beschadiging Grote Markt noordzijde, april 1945, foto F.E. Falke, detail, RHC Groninger Archieven (1785-20091)

Op 11 april 1945 trekt een Poolse tankdivisie de Groninger grens bij Westerwolde over en twee Canadese infanteriedivisies trekken het Westerkwartier en het Hogeland in. Men verwacht een snelle bevrijding van de stad Groningen.

Bij het naderen van de rand van de stad via de Paterswoldse weg, op 13 april 1945, stuiten de Canadezen op onverwacht fel verzet. Zware gevechten volgen en leiden tot slachtoffers, vertraging en verwoesting. Pas op 16 april zijn de bevrijders heer en meester op de Grote Markt waarvan de omliggende bebouwing grotendeels verwoest is.

Zo’n honderd burgers en honderden militairen zijn omgekomen. Groningen is daarmee één van de zwaarst getroffen steden van Nederland. In de provincie is Delfzijl een laatste bolwerk van de bezetter. De havenstad wordt pas op 1 mei bevrijd. De ontzetting van Delfzijl leidt tot zware schade in de havenplaats en de wijde omgeving.